|
|
|
|
- De centrale
vraag is: in hoeverre beïnvloedt onze manier van leven de
draagkracht van de Aarde, wat heeft dit met duurzame
ontwikkeling te maken?
- Duurzame ontwikkeling
wil zeggen “kansen scheppen” zodat mensen eender waar op de
wereld, nu en in de toekomst vooruit gaan op vlak van
ontwikkeling, op sociaal –economisch niveau en wat hun
levensverwachtingen en gezondheid betreft zonder de ecologische
draagkracht van de Aarde te overschrijden.
- In gewone mensentaal
wil dit zeggen:, gezondheidszorg, kans krijgen op opleiding en
tewerkstelling, kans op ontspanning en expressie, loon naar
werk, eerlijke prijzen voor grondstoffen en eindproducten,
verdeling van de beschikbare grondstoffen en energie, een
veilige woonomgeving met gezonde lucht en gezond drinkwater,
voldoende en veilig voedsel, solidariteit en zorg voor de natuur
en de leefruimte van plant en dier.
- En speciaal voor onze
“wereld” wil dit ook zeggen: we mogen de kostprijs van de
gevolgen van onze levenstandaard niet afschuiven op anderen: de
ontwikkelde landen staan voor 618 miljard €/j in het krijt bij
de onderontwikkelde landen doordat wij de schade die door onze
manier van leven veroorzaakt wordt aan hun leefmilieu niet in
rekening brengen en door het feit dat wij hun grondstoffen
opkopen aan onze voorwaarden zonder dat hun kansen op
ontwikkeling daarmee vergroten. Het aandeel ‘ecologische schuld’
van België tegenover de onderontwikkelde landen is 8,75 miljard
€/jaar.
- Is de schade van een
verplaatsing van 4 km per auto voor de Aarde gelijk aan een
bedrag van 79.7 € of is het meer of minder?
- Slechts 1,8% van de
fossiele CO2 die we in België jaarlijks uitstoten wordt door
onze eigen bossen weer uit de lucht gehaald.
- We weten dat in
België slechts 7% van de kosten nodig voor de aanleg en het
onderhoud van de wegeninfrastructuur uit de benzineprijs en de
autobelasting wordt gerecupereerd. De rest betaalt de ‘staat’.
- Een opsomming van
kosten geven is altijd beperkt en vaak ‘geschat’.
|
|
- Wat is de
kostprijs van een verplaatsing per auto?
●
Interne
kosten zijn te berekenen op basis van benzine of
dieselverbruik, die prijs schommelt tussen de 1 en 1,15 €.
Autotaks, verzekering, onderhoud, mobielinspectie-kosten en
afschrijving komen daar bovenop, en verhogen de prijs
met1,25 € bovenop de prijs voor de brandstof.
● Externe kosten zijn reële kosten die de verplaatsing
veroorzaakt voor de rest van de maatschappij zonder dat de
verbruiker hiervoor betaalt.
We hebben het dan over de congestieonkosten (extra
tijdskosten die eender welke bestuurder veroorzaakt aan de
andere weggebruikers) die groter worden naarmate er meer
voertuigen op hetzelfde moment hetzelfde stuk weg gebruiken.
De weg is in deze redenering een economisch product waarvan
de waarde bepaald wordt door vraag en aanbod (iedereen wenst
er op hetzelfde moment gebruik van te maken) en het gebruik
kan betaald worden via een systeem van belasting via een
elektronisch vignet of een biljetje bij het oprijden.. 8,7
miljard €/j is de schade die de industrie lijdt als gevolg
van tijdsverlies door de opstoppingen.
● De milieukosten zijn op te splitsen in kosten die te maken
hebben met:
lokale milieuschade (aan de omgevingslucht,
ozonverontreiniging, dode dieren, effect op de plantengroei,
zure neerslag en schade aan gebouwen en natuur,
stofdeeltjes, het lawaai, ...
de slijtage van de wegen, de maatregelen tegen ijsvorming
(met schade aan de natuur), het gebruik van openbare ruimten
voor de aanleg infrastructuur (wegen, rotondes, bruggen,
parkeerruimten)
de mondiale klimaatschade (waarbij slachtoffers, elders of
in de toekomst, geen deel hebben gehad aan de
verontreiniging en geen kans hadden om zich te beschermen)
het onherroepelijk verlies van de olievoorraden ten nadele
van volgende generaties
● De ziekte/ongevalkosten die berekenbaar zijn betreffen
kosten die niet door de bestuurder zelf worden gedragen of
door zijn verzekering maar wel door hem worden veroorzaakt.
Voor het verlies van de levensverwachting van ieder van ons
is uiteraard slechts een soort smartengeld te berekenen, de
pijn van het verlies en de eventuele fysische gevolgen zijn
onbetaalbaar.
Bij berekening van externe kosten wordt vanuit economische
hoek slechts rekening gehouden met wat bepaalde
verkeersomstandigheden per km extra kosten en dit vooral wat
de congestieschade betreft. en wordt er een “schaduw”prijs
opgeplakt die schommelt tussen 50 en 250 €/ton fossiele CO2
met bijkomend nog schaduwprijzen voor de andere stoffen die
vrijkomen bij verbranding van benzine of diesel. 4 km met de
auto zet 1 kg CO2 vrij, de externe economische schaduwprijs
(vooral berekent voor de congestiehinder ) schommelt tussen
0,2 en 1 € extra. ( zie: ‘Mobiliteit economisch bekeken’,
Stef Proost en een Nederlandse studie:
www.swov.nl/nl/actueel/persberichten).
Andere berekeningen trachten de impact op de
luchtverontreiniging en de geluidsoverlast, de gezondheid en
de landbouw samen te tellen: in 1998 beliepen deze kosten
veroorzaakt door het wegverkeer in België 4,2 miljard € (zie
VITO, Enviromental damages from transport in Belgium, L.De
Nocker, L.Panis, R.Torfs).
- Externe kosten
aangerekend of niet: situatie in een aantal landen rondom
ons:
- Externe kosten
die te maken hebben met verhogen van verkeersveiligheid in
Vlaanderen:
●
150 miljoen € voor de aanleg van veilige fietspaden,
schoolomgevingen en oversteekplaatsen
●
25 miljoen € gedurende 3 jaar voor de uitbouw van de Lijn
●
100 miljoen € gedurende 5 jaar voor het wegwerken van 850
zwarte punten
●
het herstellen van de wegen: 2% BBP/j (= 4,92 miljard €)
●
2 miljard € voor de aanleg van een voorstadnet (snelle trein
en busverbindingen) rond Brussel.
- Externe kosten
die met ‘gezondheidsproblemen’ en verkeer te maken hebben:
●
7,4 miljard €/j (= 3% BBP) schade aan landbouw en gebouwen
door luchtverontreiniging
●
4,18 miljard €/j (= 1,7%BBP) voor behandeling en
ziekteverzuim voor allergische aandoeningen en longziekten
●
10 miljard €/j voor medische kosten van verkeersslachtoffers
(cijfer voor België).
- Externe kosten
in verband met de klimaatsverandering in Vlaanderen:
●
6,7 miljoen € voor aanpassingswerken tegen wateroverlast
vanuit het binnenland
●
voor de uitvoering van het SIGMA plan (tegen overstroming
vanuit de zee) varieert het prijskaartje tussen 1,334
miljard euro (het totale concept) en 714 miljoen euro (de
stormvloedkering en hogere dijken)
●
65,7 miljoen € voor de aanleg van 83 kaaimuren langs
rivieren en kanalen (hierdoor kan er meer transport via
binnenscheepvaart en vermindert de druk op de wegen met
60.000 vrachtwagens per jaar!)
●
1 ton CO2-minderen door energiezuinige technologie kost in
Vlaanderen volgens de wereldbank 50 dollar, in de
onderontwikkelde landen 5 tot 15 dollar. De ideale uitstoot
zou 2 ton per inwoner zijn. Vlaanderen zit daar dus met 11
ton per Vlaming bovenop. Kostprijs voor een effectieve
reductie: 3,3 miljard dollar/jaar!
●
1 ton CO2. laten opnemen door bomen kost ongeveer 7 €/jaar.
Een groeiend bos van 1 ha neemt in onze streken ongeveer 6,5
ton CO2 per jaar op. Gezien de bevolkingsdichtheid en de
graad van emissie kan nooit aan de aanleg van voldoende
bossen voldaan worden. De kostprijs zou zijn: 806,6 miljoen
€
●
zuivere lucht aankopen in landen waar de emissie ver onder
de opgelegde normen ligt is een (tijdelijke) oplossing.
België heeft die optie genomen door de emissierechten van
Rusland te kopen, dit kost 10 € per ton CO2 of 1,15 miljard
€ om de hele emissie (115,2 miljoen ton in 2001) te
compenseren.
- Externe kosten
die met onderzoek en beleidsplannen en sensibilisatie rond
duurzame ontwikkeling en klimaatsveranderingen te maken
hebben in België:
●
14 miljard € om alternatieve energiebronnen te ontwikkelen
in voorbereiding op de uitstap uit de kernenergie
●
70 miljoen € voor onderzoek naar behoud en herstel van
ecosystemen en landbouwmethoden om de voedselproductie
veilig te stellen
●
655,5 miljoen € voor onderzoeksprogramma’s in verband met
duurzame ontwikkeling, socio-economisch onderzoek,
informatie en sensibilisatie (www.belspo.be)
●
2,52 miljard € voor de levenscyclusanalyse van
vervoermiddelen (brandstof, productie/recyclage van de auto)
●
58 miljoen € voor de voorbereiding en publicatie van het
federale milieubeleidsplan , onbekende bedragen voor de mbp
van de nationale regeringen, de provinciale besturen en de
gemeenten; het Nationale klimaatsplan,…
●
15 miljoen € om de toepassing te onderzoeken naar het
gebruik van warm water uit de mijngangen om huizen te
verwarmen (waarbij een reductie van 84 % van fossiele CO2 op
de huidige emissie bij huisverwarming mogelijk wordt)
●
500 miljoen € voor de bouw van het windmolenpark aan de
Thornton-bank in de Noordzee.
- Milieukosten
ergens op de Aarde als gevolg van de klimaatsverandering:
●
500 miljard € jaarlijks voor rampen als overstromingen,
erosie, orkanen, droogte. Meer dan 1 miljard mensen in 110
landen lijden nu al onder de schade van toenemende droogte
en woestijnvorming en 70 % van het 5,2 miljard ha vruchtbare
akkerland heeft last van erosie
●
onbekende schadeloosstellingen voor de bedreigde diersoorten
en plantensoorten
●
5,5 miljard € voor de Deltawerken om Nederland te beschermen
tegen een toename van het zeepeil
●
2,6 miljard € om Venetië te beschermen tegen het hoger
komend zeepeil
|
|
|
